1 · 4
གནའ་བོའི་སྒྲུང་གཏམ། (སྒྲུང་གི་དུས་རབས་ཀྱི་གོ་རིམ་ལྟར།)
གནའ་བོའི་སྒྲུང་གཏམ། (སྒྲུང་གི་དུས་རབས་ཀྱི་གོ་རིམ་ལྟར།) tibetanmyth.com དྲ་ཚིགས་ཀྱི་ཆེད་དུ་བརྩམས་པའི་རྩོམ་ཡིག །"གནའ་བོའི་སྒྲུང་གཏམ། (སྒྲུང་གི་དུས་རབས་ཀྱི་གོ་རིམ་ལྟར།)"ཞེས་པའི་རྩོམ་འགོད་ལས་རྒྱས་པར་བྲིས། བསྒྲིགས་ཚེས། ༢༠༢༦ …
གནའ་བོའི་སྒྲུང་གཏམ། (སྒྲུང་གི་དུས་རབས་ཀྱི་གོ་རིམ་ལྟར།)
tibetanmyth.com དྲ་ཚིགས་ཀྱི་ཆེད་དུ་བརྩམས་པའི་རྩོམ་ཡིག །"གནའ་བོའི་སྒྲུང་གཏམ། (སྒྲུང་གི་དུས་རབས་ཀྱི་གོ་རིམ་ལྟར།)"ཞེས་པའི་རྩོམ་འགོད་ལས་རྒྱས་པར་བྲིས། བསྒྲིགས་ཚེས། ༢༠༢༦ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༡།
ཀློག་པའི་སྔོན་འགྲོ། རྩོམ་འདིའི་སྒྲུང་གཏམ་རེ་རེ་སྒྲུང་གི་དུས་རབས་ཀྱི་གོ་རིམ་ལྟར་སྔ་ཕྱིར་བཀོད་ཡོད། འདིའི་དུས་ཚོད་ནི་སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད་ཡིན་པས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་ཚོད་མིན། རྒྱུ་ཆ་སྡེ་ཚན་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ཡོད། [སྒྲུང་]ནི་གནའ་བོའི་ཡིག་ཆ་དང་ངག་རྒྱུན་གྱི་བརྗོད་གཞི་ཡིན་པས་རིག་གཞུང་དང་རྩོམ་རིག་གི་རྒྱུ་ཆ་ཙམ་ཡིན། [དཔྱད་གཞི་]ནི་མཁས་པའི་ཞིབ་འཇུག་གི་གྲུབ་འབྲས་དང་གནའ་རྫས་དཔྱད་ཞིབ་ཡིན། མཇུག་ཏུ་"དེང་རབས་ཀྱིས་བཟོས་པའི་རྒྱ་མཚོའི་གླིང་ཆེན་བརླགས་པ་"ཞེས་པའི་ལེའུ་ཁ་སྐོང་ཞིག་ཡོད། དེས་ ༡༩–༢༠ དུས་རབས་ཀྱི་དེང་རབས་བཟོ་བཅོས་དང་གནའ་བོའི་སྒྲུང་གཏམ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གསལ་སྟོན་བྱེད།
༡༽ སྟོན་པ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ཁྱུང་ལུང་དངུལ་མཁར་དུ་བྱོན་པ།
སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད། ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༡༦༠༡༧ ལོ། (བོན་གྱི་གནའ་བོའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བགྲང་ཚུལ།)
ས་ཕྱོགས། འོལ་མོ་ལུང་རིང་ → གངས་རིན་པོ་ཆེ → ཁྱུང་ལུང་དངུལ་མཁར། (བོད་ནུབ་ཕྱོགས། ཞང་ཞུང་གི་ས་ཁུལ།)
[སྒྲུང་]བོན་གྱི་གནའ་བོའི་བརྗོད་གཞིར། ཧ་ཅང་སྔོན་གྱི་དུས་སུ་སྟོན་པ་གཤེན་རབ་མི་བོ་འོལ་མོ་ལུང་རིང་གི་གནས་མཆོག་ནས་ཆས་ཏེ། གངས་རིན་པོ་ཆེ་བརྒྱུད་ནས་ཁྱུང་ལུང་དངུལ་མཁར་དུ་བྱོན། གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་བོན་བསྟན་པ་བཙུགས་ནས་སྤེལ། དེང་རབས་ཀྱི་བརྗོད་གཞི་འགའ་ཞིག་ཏུ། ཁོང་གིས་ཆིབས་པའི་ཁྱུང་དེ་"ལྕགས་ཀྱི་འོད་འཚེར་བའི་མེའི་ཁྱུང་"ཞེས་བརྗོད་ཅིང་། ཁྱུང་ལུང་དངུལ་མཁར་ཡང་"གནམ་གྱི་མིའི་གནས་"ཞེས་བརྗོད།
[དཔྱད་གཞི་]ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༡༦༠༡༧ ལོ་ཞེས་པ་ནི་བོན་གྱི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་བགྲང་ཚུལ་(གཤེན་ལོའི་བགྲང་ཚུལ་)ཡིན་པས་དད་པའི་བརྗོད་གཞིའི་དུས་ཚོད་ཡིན། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དཔང་རྟགས་མིན། མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྤྱིར་བཏང་བོན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་ ༧–༡༡ པར་ཆགས་པར་འདོད། "ལྕགས་ཀྱི་འོད་འཚེར་བའི་མེའི་ཁྱུང་"དང་"གནམ་གྱི་མིའི་གནས་"ཞེས་པ་གཉིས་ནི་དེང་རབས་ཀྱི་བསྒྱུར་བཤད་ཡིན། སྔོན་གྱི་ཞིབ་འཇུག་གིས་གཏན་ཁེལ་བྱུང་བ་ལྟར། བོན་གྱི་གནའ་བོའི་ཡིག་ཆར་དཔང་རྟགས་བརྟན་པོ་གང་ཡང་མེད།
༢༽ སུ་མེར་གྱི་རྒྱལ་རབས། ཆུ་བོ་ཆེན་པོའི་སྔོན་གྱི་རྒྱལ་པོ་རྣམས།
སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད། ཆུ་བོ་ཆེན་པོའི་སྔོན། (སྒྲུང་དུ་ལོ་ ༢༤༡༢༠༠ སྲིད་དབང་བཟུང་།) ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༢༩༠༠ ལོའི་སྔོན།
ས་ཕྱོགས། མེ་སོ་པོ་ཊ་མི་ཡ།
[སྒྲུང་]སུ་མེར་གྱི་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་མགོ་བརྗོད་དུ། "རྒྱལ་སྲིད་གནམ་ནས་བབས།"ཞེས་གསལ། ཆུ་བོ་ཆེན་པོའི་སྔོན་དུ་རྒྱལ་པོ་བརྒྱད་གྲོང་ཁྱེར་ལྔར་ལོ་ ༢༤༡༢༠༠ རིང་སྲིད་དབང་བཟུང་། ཨེ་རི་དུའི་ཨ་ལུ་ལིམ་ལོ་ ༢༨༨༠༠། ཨ་ལལ་གར་ལོ་ ༣༦༠༠༠། …… ལྷ་མིའི་རྒྱལ་པོ་རིམ་པར་བྱུང་། དེ་ནས་རྒྱལ་རབས་ཀྱིས་ཚིག་གཅིག་གིས་འགྱུར། "ཆུ་བོ་ཆེན་པོས་ཐམས་ཅད་ཁྱེར།"
[དཔྱད་གཞི་]རྒྱལ་རབས་ཀྱི་རྡོ་བྱང་ཚང་བ་ཤོས་ནི་ཨུར་གྱི་དུས་རབས་གསུམ་པ་ནས་ཨི་སིན་གྱི་དུས་སྐབས་ཀྱི་ཡིན། སྲིད་དབང་གི་ལོ་གྲངས་ཧ་ཅང་རིང་བ་དེ་ནི་རྒྱལ་སྲིད་ལྷར་བསྒྱུར་བའི་རྩོམ་རིག་གི་ཐབས་ཡིན། ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༢༩༠༠ ལོར་ཤུ་རུ་པཀ་སོགས་སུ་མེར་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ས་འོག་ཏུ་ཆུ་བོ་ཆེན་པོའི་ལྷག་རོ་ཡོད་པ་མཁས་པ་འགའ་ཞིག་གིས་ཆུ་བོའི་སྒྲུང་གི་དངོས་ཡོད་ཀྱི་རྩ་བར་འདོད། འོན་ཀྱང་སྒྲུང་དང་ཆུ་བོ་གང་ཞིག་དངོས་སུ་སྦྱར་བ་ནི་དཔྱད་གཞིའི་རིམ་པ་ན་ཡོད།
༣༽ ཟེཔ་ཏེ་པི། "དང་པོའི་དུས།"
སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད། རྒྱལ་རབས་བྱུང་བའི་སྔོན་གྱི་གདོད་མ།
ས་ཕྱོགས། ཨི་ཇིབཊི།
[སྒྲུང་]ཨི་ཇིབཊིའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་རབས་བྱུང་བའི་སྔོན་གྱི་གདོད་མ་ལ་"ཟེཔ་ཏེ་པི་"(Zep Tepi)——"དང་པོའི་དུས་"ཞེས་བརྗོད། ལྷ་དང་མི་མཉམ་དུ་གནས་པའི་གསེར་གྱི་དུས་སྐབས་དེར། ཧོ་རུས་སོགས་ལྷ་རྣམས་ས་ཐོག་ཏུ་དངོས་སུ་རྒྱལ་པོ་བྱས། འཛམ་གླིང་དུས་ཀྱིས་མ་བཅོམ་པར་ཐམས་ཅད་དང་པོའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ངང་དུ་གནས། རྒྱལ་པོའི་ཁྲི་ལ་འཁོད་པ་རེ་རེ་དང་ལྷ་ཁང་གི་རྨང་གཏིང་རེ་རེ་ནི་"དང་པོའི་དུས་"ལ་སླར་འཁྲབ་པ་ཡིན།
[དཔྱད་གཞི་]"ཟེཔ་ཏེ་པི་"ནི་ཨི་ཇིབཊི་རིག་པའི་ནང་གི་བརྡ་ཆད་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། དོན་དུ་"དང་པོའི་སྐབས་"ཞེས་པ་ཡིན། རྡོ་རིང་གི་ཡི་གེ་དང་ལྷ་ཁང་གི་བརྐོས་ཡིག་ཏུ་གདོད་མའི་སྐབས་འདི་ལ་ཡང་ཡང་ཕྱིར་དྲན་བྱེད། འདི་ནི་གནས་ཚུལ་གཏན་འཁེལ་ཐུབ་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་ཚོད་མིན་པར། ཨི་ཇིབཊིའི་འཇིག་རྟེན་ལྟ་བའི་ནང་གི་གདོད་མའི་དུས་ཚོད་ཡིན། སྒྲིག་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་ཁུངས་ཡིན།
༤༽ 《གནམ་གྱི་བ་ལང་གི་གལེགས་བམ།》སེཁ་མེཊ་ཀྱིས་མི་བསད་པ།
སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད། ར་ཡིས་མི་ཡུལ་དུ་སྲིད་དབང་བཟུང་བའི་མཇུག (གདོད་མའི་ལྷའི་དུས་རབས།)
ས་ཕྱོགས། ཨི་ཇིབཊི།
[སྒྲུང་]རྒྱལ་པོའི་ལུང་པའི་བང་སོའི་བརྩེགས་ཐོག་ཏུ་བརྐོས་པའི་《གནམ་གྱི་བ་ལང་གི་གལེགས་བམ།》རུ་བརྗོད་པ། ར་ཡིས་མི་ཡུལ་དུ་སྲིད་དབང་བཟུང་བའི་མཇུག་ཏུ་མི་རྣམས་ཀྱིས་ངོ་ལོག་བྱས། ར་ཡིས་རང་གི་"མིག་"——སེངྒེའི་མགོ་ཅན་གྱི་ལྷ་མོ་སེཁ་མེཊ་མངགས་ནས་མི་ལ་ཆད་པ་གཅོད་དུ་བཅུག །ཁོ་མོས་བསད་པ་ལ་དགའ་ནས་ཁྲག་གི་ཆུ་བོ་བཞུར། མི་རྣམས་རྩ་མེད་དུ་འགྱུར་ལ་ཁད། ར་ཡིས་ཆང་བུམ་ ༧༠༠༠ མྱུར་དུ་བཟོ་བར་བཅུག་ནས་ཁྲག་གི་མདོག་ཏུ་བསྒྱུར། ལྷ་མོ་ར་བཟི་ནས་བསད་པ་མཚམས་བཞག
[དཔྱད་གཞི་]《གནམ་གྱི་བ་ལང་གི་གལེགས་བམ།》ནི་གསར་པའི་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་དུས་སྐབས་ཀྱི་བང་སོའི་ཡིག་ཆ་ཡིན། བརྗོད་བྱ་ནི་"ལྷའི་ཁྲོས་པ་དང་བྱམས་པ་"ཡིན། སེཁ་མེཊ་ནི་ནད་ཡམས་དང་གཡུལ་འགྱེད་ཀྱི་མཚོན་བྱེད་ཡིན་ལ། སྨན་པའི་སྲུང་མ་ཡང་ཡིན། འཇིགས་སྐུལ་དང་སྲུང་སྐྱོབ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་འདི་ནི་ཨི་ཇིབཊིའི་ཆོས་ལུགས་ནང་གི་མཚན་ཉིད་གཙོ་བོ་ཞིག་ཡིན།
མཆན། གོང་གི་ ༢༽༣༽༤༽ པ་གསུམ་(སུ་མེར་གྱི་རྒྱལ་རབས། ཟེཔ་ཏེ་པི། 《གནམ་གྱི་བ་ལང་གི་གལེགས་བམ།》)ནི་"གདོད་མའི་ལྷའི་དུས་རབས་"ཡིན་པས་ཕན་ཚུན་གྱི་གོ་རིམ་དངོས་སུ་བསྡུར་མི་ཐུབ། འདིའི་གོ་རིམ་ནི་མཚོན་ཙམ་ཡིན།
༥༽ སུ་མེར་གྱི་ཆུ་བོ་ཆེན་པོ།
སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད། ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༢༩༠༠ ལོ།
ས་ཕྱོགས། མེ་སོ་པོ་ཊ་མི་ཡའི་ལྷོ་ཕྱོགས།
[སྒྲུང་]འདི་ནི་ད་ལྟར་ཡོད་པའི་ཆུ་བོའི་སྒྲུང་རྙིང་ཤོས་དེ་ཡིན། ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་མི་རྣམས་ཧ་ཅང་འུར་སྒྲོག་ཆེ་བས་བདེ་བ་བཅོམ་པར་འདོད་ནས་ཆུ་བོ་ཆེན་པོས་འཇིག་རྟེན་བཅོམ་པར་ཐག་བཅད། ཆུའི་ལྷ་ཨེན་ཀིས་བཟོད་མ་ཐུབ་པར་གསང་བར་དད་ལྡན་གྱི་རྒྱལ་པོ་(《ཨེ་རི་དུའི་འཇིག་རྟེན་བྱུང་ཚུལ།》རུ་ཛི་ཨུ་སུ་དྲ་ཞེས་བྱ་)ལ་གསང་བ་བཤད་ནས། སྦུག་གུའི་ཁང་པ་བཤིག་སྟེ་གྲུ་བཟོ་བར་བཅུག །"སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ས་བོན་"གྲུར་བཀལ། ཆུ་བོས་ཉིན་ཞག་བདུན་རིང་གཡོས་རྗེས་ཁོས་ཁྭ་ཏ་བཏང་ནས་ཆུ་བརྟག །ཆུ་བྱང་རྗེས་ས་ཐོག་ཏུ་བབས་ནས་མཆོད་པ་ཕུལ། ལྷ་རྣམས་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་དྲི་ཞིམ་པོས་འདུས་ནས་ཁོ་ལ་འཆི་མེད་ཀྱི་བདུད་རྩི་གནང་། "ཕ་རོལ་"དུ་བཞག
[དཔྱད་གཞི་]སྒྲུང་འདི་ནི་《ཨེ་རི་དུའི་འཇིག་རྟེན་བྱུང་ཚུལ།》(སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༡༦༠༠ ལོའི་རྡོ་བྱང་)དང་《ཨ་ཊྲ་ཧ་སིས་ཀྱི་སྒྲུང་》རུ་ཡོད། རྗེས་སུ་《གིལ་ག་མེཤ་ཀྱི་སྒྲུང་》གི་རྡོ་བྱང་བཅུ་གཅིག་པར་བསྡུས་ནས་བསྒྱུར། ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༢༩༠༠ ལོར་མེ་སོ་པོ་ཊ་མི་ཡར་ཆུ་བོ་ཆེན་པོའི་ལྷག་རོ་གནའ་རྫས་རིག་པས་གཏན་ཁེལ་བྱུང་། འོན་ཀྱང་སྒྲུང་དང་ཆུ་བོ་གང་ཞིག་དངོས་སུ་སྦྱར་བ་ནི་དཔྱད་གཞིའི་རིམ་པ་ན་ཡོད།
༦༽ མ་ནུ་དང་ཉ།
སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད། རིག་བྱེད་ཀྱི་སྒྲུང་གི་གདོད་མ། (དུས་ཚོད་གཏན་འཁེལ་མེད།)
ས་ཕྱོགས། རྒྱ་གར།
[སྒྲུང་]《རིག་བྱེད་བརྒྱ་ལམ།》རུ་བརྗོད་པ། མ་ནུས་ཞོགས་པར་ལག་པ་ཁྲུས་སྐབས་ཉ་ཆུང་ཞིག་ལག་མཐིལ་དུ་འོངས་ནས་གསོལ། "ང་སྐྱོངས་དང་། ངས་ཁྱེད་སྐྱོབ།" ཉ་ཆེན་པོར་གྱུར་རྗེས་ཁོས་སྔོན་བརྡ་བྱིན། ཆུ་བོ་ཆེན་པོས་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཁྱེར་བར་འགྱུར། མ་ནུས་གྲུ་ཆེན་ཞིག་བཟོས་ནས་གྲུའི་ཐག་པ་ཉའི་རྭ་ལ་བཏགས། ཆུ་བོ་བྱུང་སྐབས་ཉ་ཆེན་པོ་(རྗེས་སུ་ཁྱབ་འཇུག་གི་སྤྲུལ་པ་"མཚྱ་"རུ་ངོས་འཛིན་)ཡིས་གྲུ་དྲངས་ནས་ཆུ་རླབས་ཆེན་པོ་བརྒལ་ཏེ་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་རི་བོར་བསྐྱལ། ཆུ་བྱང་རྗེས་མ་ནུས་དཀའ་ཐུབ་དང་མཆོད་སྦྱིན་གྱིས་མི་རྣམས་སླར་གསར་དུ་བསྐྲུན།
[དཔྱད་གཞི་]འདི་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་ཆུ་བོའི་སྒྲུང་ཡིན། ཉའི་གཟུགས་དེ་རྗེས་སུ་ཁྱབ་འཇུག་གི་སྤྲུལ་པ་བཅུའི་དང་པོར་བཞུགས། མེ་སོ་པོ་ཊ་མི་ཡའི་ཆུ་བོའི་སྒྲུང་དང་འདྲ་བ་དེ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཉེ་ཤར་གྱི་བརྗོད་གཞི་དར་བར་འདོད་པའམ། སོ་སོའི་ཆུ་བོའི་དྲན་པ་རང་སྐྱེས་སུ་འདོད་པ་གཉིས་ཀ་ཡོད། གཏན་འབེབས་བྱུང་མེད།
༧༽ ཀུང་ཀུང་གིས་བུ་ཞོའི་རི་བརྡུངས་པ་དང་ནུས་ཝས་གནམ་གསོ་བ།
སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད། ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༢༥༠༠ ལོ། (གོང་མ་ལྔའི་དུས་སྐབས།)
ས་ཕྱོགས། རྒྱ་ནག
[སྒྲུང་]《ཧོའེ་ནན་ཙི་》རུ་བརྗོད་པ། ཆུའི་ལྷ་ཀུང་ཀུང་གིས་ཀྲོན་ཤུ་དང་རྒྱལ་སྲིད་འཐབ་ནས་ཕམ་པར་ཁྲོས་ནས་བུ་ཞོའི་རི་ལ་མགོ་བརྡུངས། གནམ་གྱི་ཀ་བ་ཆག །སའི་ཐག་པ་ཆད། གནམ་ནུབ་བྱང་དུ་གུག །ས་ཤར་ལྷོར་འབབས། གནམ་མེ་དང་ཆུ་བོ་མཉམ་དུ་འཁྲུགས། ནུས་ཝས་རྡོ་མདོག་ལྔ་བཞུས་ནས་གནམ་གསོ། ཨའོ་ཆེན་པོའི་རྐང་པ་བཅད་ནས་ཕྱོགས་བཞིའི་ཀ་བར་བཙུགས། འབྲུག་ནག་བསད་ནས་ཅི་ཀྲོའུ་སྐྱོབ། འདམ་ཐལ་བསགས་ནས་ཆུ་བོ་འཁྲུགས་པ་བཀག །གནམ་ཆ་ཚང་བར་གྱུར། ཕྱོགས་བཞི་བརྟན། ཆུ་བོ་བྱང་། མི་རྣམས་བདེ་བར་གནས།
[དཔྱད་གཞི་]འདི་ནི་རྒྱ་ནག་གི་"གནམ་བརྡུངས་ས་འཁྲུགས——ལྷ་མོས་གསོ་"ཞེས་པའི་སྒྲུང་ཡིན། བུ་ཞོའི་རི་ནི་ཀུན་ལུན་གྱི་རི་རྒྱུད་ཀྱི་སྒྲུང་གི་ས་ཁམས་ཡིན། "རྡོ་བཞུས་ནས་གནམ་གསོ་བ་"ནི་འཛམ་གླིང་གི་ཤེས་རིག་མང་པོའི་"འཇིག་རྟེན་གསར་གསོ་"ཞེས་པའི་བརྗོད་གཞི་དང་མཐུན། སྒྲུང་གི་ཡི་གེའི་གཟུགས་ནི་ཧན་རྒྱལ་རབས་སུ་གྲུབ། འོན་ཀྱང་གཙོ་བོའི་བརྗོད་གཞི་དེ་བས་སྔ་བ་ཡིན་སྲིད།
༨༽ ནོ་ཨའི་གྲུ།
སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད། གནའ་བོའི་བགྲང་ཚུལ་ལྟར་ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༢༣༤༨ ལོ།
ས་ཕྱོགས། ཨ་ར་རཊ་རི་བོའི་ས་ཁུལ། (སྒྲུང་།)
[སྒྲུང་]《འབྱུང་འགྱུར་ལེའུ་》བཞི་པ་ནས་དགུ་པར། ཡེ་ཧོ་ཝས་མིའི་སྡིག་པ་འཛམ་གླིང་གང་བར་གཟིགས་ནས་ཉིན་ཞག་བཞི་བཅུར་ཆུ་བོ་བཏང་། དྲང་པོའི་ནོ་ཨས་ལྷའི་བཀའ་ལྟར་གྲུ་ཆེན་བཟོས། ཁྲུ་གང་ ༣༠༠ རིང་པོ་ཡོད། ཁོང་གི་ཁྱིམ་མི་བརྒྱད་དང་སྲོག་ཆགས་རིགས་སོ་སོ་གྲུར་ཞུགས། ཆུས་རི་མཐོན་པོ་ཡང་ཁྱབ། ཆུ་བྱང་རྗེས་ནོ་ཨས་ཕུ་རོན་བཏང་། ཕུ་རོན་གྱིས་འོལ་བའི་ལོ་མ་ཁྱེར་ནས་ལོག །གྲུ་ཨ་ར་རཊ་རི་བོར་ཆགས། གྲུ་ལས་བབས་རྗེས་ནོ་ཨས་མཆོད་པ་ཕུལ། ལྷས་འཇའ་ཚོན་གྱིས་དམ་བཅའ། "ངས་ཆུ་བོས་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་སླར་མི་གཏོར།"
[དཔྱད་གཞི་]ནོ་ཨའི་སྒྲུང་དང་མེ་སོ་པོ་ཊ་མི་ཡའི་ཆུ་བོའི་སྒྲུང་(ཨ་ཊྲ་ཧ་སིས། གིལ་ག་མེཤ་)གཉིས་རྩོམ་རིག་གི་འབྲེལ་བ་གསལ་པོ་ཡོད། འདི་ནི་ཉེ་ཤར་གྱི་ཆུ་བོའི་བརྗོད་གཞི་ཧི་བྲི་བའི་བརྗོད་གཞིར་གྱུར་པ་ཡིན། "ཉིན་ཞག་བཞི་བཅུ་"ནི་གསུང་རབ་ནང་གི་"ཚད་ལྡན་གྱི་དཀའ་སྤྱད་ཀྱི་དུས་ཚོད་"མཚོན་པའི་གྲངས་ཀྱི་ལུགས་ཡིན། སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༢༣༤༨ ལོ་ཞེས་པ་ནི་དུས་རབས་ ༡༧ པའི་ཨུ་ཤེར་དམ་པའི་གསུང་རབ་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་བགྲང་ཚུལ་ཡིན། གནའ་རྫས་ཀྱི་དུས་ཚོད་མིན།
༩༽ ཡུ་ཆེན་པོས་ཆུ་བོ་འདུལ་བ།
སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད། གནའ་བོའི་བགྲང་ཚུལ་ལྟར་ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༢༠༧༠ ལོ།
ས་ཕྱོགས། རྨ་ཆུའི་བེད་ཡུལ།
[སྒྲུང་]ཡའོ་དང་ཤུན་གྱི་དུས་སུ་ཆུ་བོས་རི་བོ་ཁྱབ་ཅིང་ལུང་པ་གང་། ཀུན་གྱིས་ཆུ་བོ་འདུལ་བར་བསྐོས། ཁོས་"འགེགས་"པའི་ཐབས་ཀྱིས་ལོ་དགུར་ཆུ་བོ་འདུལ་མ་ཐུབ་པར་ཤུན་གྱིས་ཡུའི་རི་བོར་བསད། ཁོའི་བུ་ཡུས་ཕའི་ལས་རྒྱུད་ནས་"གཤོང་འདྲེན་"གྱི་ཐབས་བསྒྱུར། མི་མང་ཁྲིད་ནས་ཆུ་བོའི་ལམ་ཕྱེ། "ལོ་བཅུ་གསུམ་རིང་ཁྱིམ་གྱི་སྒོ་འདའ་ལན་གསུམ་མ་ཞུགས།" ཆུ་བོ་ཞི་རྗེས་མི་རྣམས་བདེ་བར་གནས། ཤུན་གྱིས་རྒྱལ་སྲིད་ཡུ་ལ་བསྐྱལ། ཡུས་ཤ་རྒྱལ་རབས་བཙུགས། འདི་ནི་རྒྱ་ནག་གི་སྒྲུང་དུ་བྱུང་བའི་རྒྱལ་རབས་དང་པོ་ཡིན།
[དཔྱད་གཞི་]ཡུ་ཆེན་པོའི་སྒྲུང་དང་རྨ་ཆུ་འཁྲུགས་པའི་མི་མང་གི་དྲན་པ་འབྲེལ་བ་ཡོད། ཨར་ལི་ཐོའི་གནས་ཤུལ་(ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༡༧༥༠–༡༥༠༠ ལོ་)མཁས་པ་འགའ་ཞིག་གིས་ཤ་ཡི་རིག་གནས་ཀྱི་གནའ་རྫས་ཀྱི་མཚུངས་ཆོས་སུ་འདོད། འོན་ཀྱང་"ཤ་"ཞེས་པའི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་སུ་གྲུབ་པའི་གནས་ཚུལ་མཁས་པའི་ཁྲོད་དུ་ད་དུང་རྩོད་གཞི་ཡོད། "དཔང་རྟགས་གཉིས་"ཀྱི་ཐབས་ཀྱི་དཔེ་གཙོ་བོ་ཞིག་ཡིན།
༡༠༽ སོ་དོམ་དང་གྷོ་མོ་ར།
སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད། གནའ་བོའི་བགྲང་ཚུལ་ལྟར་ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༢༠༠༠ ལོ།
ས་ཕྱོགས། ཤི་བའི་མཚོའི་ལྷོ་ངོས། (སྒྲུང་།)
[སྒྲུང་]《འབྱུང་འགྱུར་ལེའུ་》བཅུ་དགུ་པར། ཡེ་ཧོ་ཝས་སོ་དོམ་དང་གྷོ་མོ་རའི་སྡིག་པ་ཧ་ཅང་ཆེ་བས་གྲོང་ཁྱེར་གཉིས་འཇིག་པར་ཐག་བཅད། ཕོ་ཉས་ལོ་ཊའི་ཁྱིམ་མི་ཕྱིར་ཁྲིད་ནས་"ཕྱིར་མི་ལྟ་བར་"བསྐུལ། གནམ་ནས་མུ་ཟི་དང་མེ་བབས། གྲོང་ཁྱེར་གཉིས་དང་ཡོར་དན་གྱི་ཐང་གི་ལོ་ཏོག་ཐམས་ཅད་འཇིག །ལོ་ཊའི་ཆུང་མས་བྲོས་སྐབས་ཕྱིར་ལྟས་པས་ཚྭའི་ཀ་བར་གྱུར།
[དཔྱད་གཞི་]ཤི་བའི་མཚོའི་ཉེ་འཁོར་དུ་ཟངས་ཀྱི་དུས་རབས་བར་མའི་གྲོང་ཁྱེར་འཇིག་པའི་གནའ་རྫས་གནས་ཤུལ་ཡོད་(དཔེར་ན་བབ་ཨེད་དྷ་རའི་གནས་ཤུལ་)། མཁས་པ་འགའ་ཞིག་གིས་སྒྲུང་དང་སྦྱར་བར་བརྩམས། འོན་ཀྱང་དཔང་རྟགས་ཞན། "ཚྭའི་ཀ་བ་"ཞེས་པའི་གཟུགས་བརྙན་དང་ཤི་བའི་མཚོའི་འགྲམ་གྱི་ཚྭའི་བྲག་གི་ས་ཁམས་འབྲེལ་བ་ཡོད། ས་གནས་ཀྱི་རང་བྱུང་གི་གཟུགས་སྒྲུང་དུ་ཞུགས་པའི་དཔེ་ཡིན།
༡༡༽ དེའུ་ཀ་ལི་ཡོན་གྱི་ཆུ་བོ་ཆེན་པོ།
སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད། ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༡༥༠༠ ལོ། (གྲིག་གི་ཟངས་ཀྱི་དུས་རབས།)
ས་ཕྱོགས། གྲིག
[སྒྲུང་]གྲིག་གི་སྒྲུང་དུ་བརྗོད་པ། ཛིའུ་སིས་མི་རྣམས་ཉམས་ཉེས་པར་གཟིགས་ནས——ཨར་ཀ་དི་ཡའི་རྒྱལ་པོ་ལུ་ཀ་ཨོན་གྱིས་མིའི་ཤ་ཡང་ཁོ་ལ་ཕུལ་བས་ཁྲོས་ནས་ཆུ་བོས་འཇིག་རྟེན་སྦྱང་བར་ཐག་བཅད། པྲོ་མི་ཐིའུ་སི་ཡི་བུ་དེའུ་ཀ་ལི་ཡོན་གྱིས་ཕའི་སྔོན་བརྡ་ལྟར་སྒམ་ཆེན་ཞིག་བཟོས་ནས་ཆུང་མ་པི་ར་དང་མཉམ་དུ་ཉིན་ཞག་དགུར་འཕྱོས། མཐར་པར་ན་སུས་རི་བོར་ཆགས། ཁོ་གཉིས་ཀྱིས་ཐེ་མི་སི་ཡི་ལུང་བསྟན་ལ་མི་སླར་གསར་དུ་བསྐྲུན་ཚུལ་དྲིས་པར། གདམས་ངག་ཅིག་བྱུང་། "ཁྱེད་ཀྱི་མའི་རུས་པ་རྒྱབ་ཏུ་འཕངས།" ཁོ་གཉིས་ཀྱིས་"མ་"ནི་ས་ཡི་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་ནས་རྡོ་བ་འཕངས། རྡོ་བ་རྣམས་མི་གསར་པར་གྱུར། (གྲིག་གི་སྐད་དུ་ laas "རྡོ་བ་"དང་ laos "མི་"གཉིས་སྒྲ་མཚུངས་པའི་རྩེད་མོ་ཡིན།)
[དཔྱད་གཞི་]དེའུ་ཀ་ལི་ཡོན་གྱི་སྒྲུང་ནི་ཉེ་ཤར་གྱི་ཆུ་བོའི་བརྗོད་གཞི་གྲིག་གི་བརྗོད་གཞིར་གྱུར་པ་ཡིན། ཡི་གེའི་གཟུགས་ནི་གྲིག་གི་དུས་རབས་གསར་པའི་སྐབས་སུ་གྲུབ། འོན་ཀྱང་བརྗོད་གཞི་དེ་བས་སྔ་བ་ཡིན་སྲིད། "རྡོ་བ་འཕངས་ནས་མིར་གྱུར་པ་"དང་མེ་སོ་པོ་ཊ་མི་ཡའི་"འཇིམ་པ་ལས་མིར་གྱུར་པ་"གཉིས་དཔྱད་བསྡུར་བྱེད་འོས་པ་ཞིག་ཡིན། ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༡༥༠༠ ལོ་ནི་གྲིག་གི་ཟངས་ཀྱི་དུས་རབས་མའི་སི་ནི་ཡའི་ཤེས་རིག་གི་ཁྱབ་ཁོངས་དང་མཚུངས།
༡༢༽ ཏྲི་པུ་རའི་གྲོང་ཁྱེར་གསུམ།
སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད། པུ་ར་ཎའི་སྒྲུང་གི་གདོད་མ། (དུས་ཚོད་གཏན་འཁེལ་མེད།)
ས་ཕྱོགས། རྒྱ་གར་གྱི་སྒྲུང་གི་འཇིག་རྟེན་གསུམ། (གནམ། བར་སྣང་། ས།)
[སྒྲུང་]པུ་ར་ཎར་བརྗོད་པ། གསེར་དང་དངུལ་དང་ལྕགས་ལས་བཟོས་པའི་འཕུར་བའི་གྲོང་ཁྱེར་གསུམ——ཏྲི་པུ་ར། གནམ་དང་བར་སྣང་དང་ས་གསུམ་དུ་འཁྱམས་ནས་བདུད་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བཟུང་སྟེ་ངན་པ་བྱེད། ལྷ་རྣམས་ཐབས་མེད་པར་ལྷ་ཆེན་ཞི་ཝ་ལ་གསོལ་བ་བཏབ། ཞི་ཝས་ས་ལ་ཤིང་རྟར་བྱས། ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་འཁོར་ལོར་བྱས། ཚངས་པ་ཁ་ལོ་བར་བྱས་ནས་ལྷ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོབས་འདུས་པའི་མདའ་གཅིག་བཏེགས། མདའ་གཅིག་གིས་གྲོང་ཁྱེར་གསུམ་མཉམ་དུ་བསྲེགས། དེ་ནས་ཞི་ཝ་ལ་"ཏྲི་པུ་རན་ཏ་ཀ་"——གྲོང་ཁྱེར་གསུམ་གྱི་འཇིགས་བྱེད་ཅེས་མཚན་གསོལ།
[དཔྱད་གཞི་]ཏྲི་པུ་རའི་སྒྲུང་ནི་ཞི་ཝ་པའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བརྗོད་གཞི་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་སྡིག་པ་ལ་ལྷས་མཐའ་མའི་ཁྲིམས་བཅད་པ་མཚོན། "འཕུར་བའི་གྲོང་ཁྱེར་"ཞེས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་སྙན་ངག་ཆེན་པོའི་བརྗོད་གཞིར་ཡང་ཡང་བྱུང་(དཔེར་ན་《ར་མ་ཡ་ན་》རུ་ལངྐ།)། གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་གྱི་ཝི་མ་ན་(vimana)འཕུར་མཁན་གྱི་སྒྲུང་དང་བརྗོད་གཞི་གཅིག་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས།
༡༣༽ ཨཛ་ཊེཀ་གི་"ཉི་མ་བཞི་པ།"
སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད། སྒྲུང་གི་གདོད་མ། (ད་ལྟའི་དུས་རབས་ཀྱི་སྔོན།)
ས་ཕྱོགས། མེག་སི་ཀོ།
[སྒྲུང་]ཨཛ་ཊེཀ་གི་"ཉི་མའི་རྡོ་"རུ་བརྐོས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་སུ་ཉི་མའི་དུས་རབས་ལྔ་བརྗོད། ཉི་མ་དང་པོ་"གཟིག་གི་ཉི་མ་"གི་མི་རྣམས་གནམ་ནས་བབས་པའི་གཟིག་གིས་ཟོས། ཉི་མ་གཉིས་པ་"རླུང་གི་ཉི་མ་"རླུང་འཚུབ་ཀྱིས་བསྐྱར། ཉི་མ་གསུམ་པ་"མེའི་ཆར་པའི་ཉི་མ་"གནམ་གྱི་མེས་བསྲེགས། ཉི་མ་བཞི་པ་"ཆུའི་ཉི་མ་"ཆུ་བོ་ཆེན་པོས་ཁྱེར། ད་ལྟ་ནི་ཉི་མ་ལྔ་པ་"ས་ཡོམ་གྱི་ཉི་མ་"ཡིན། འདི་ནི་ས་ཡོམ་ཆེན་པོས་འཇིག་པར་འགྱུར།
[དཔྱད་གཞི་]"ཉི་མ་ལྔ་"ནི་ཨཛ་ཊེཀ་གི་ལོ་ཐོའི་འཇིག་རྟེན་ལྟ་བའི་སྙིང་པོ་ཡིན། མ་ཡའི་རིང་པོའི་རྩིས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་དུས་འཁོར་གྱི་ལྟ་བ་དང་མཐུན། ཉི་མ་རེ་རེའི་རིང་ཚད་ནི་ལོ་ ༥༢ གྱི་ལོ་ཐོའི་འཁོར་ལོ་("ལོ་ཐོའི་སྐོར་")གྱི་ལྡབ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད། འདིས་དབུས་ཨ་མི་རི་ཁའི་ཤེས་རིག་གི་དུས་འཁོར་གྱི་དུས་ཚོད་ལྟ་བ་མཚོན། བྱུང་འགྱུར་གྱི་རྒྱུན་རིམ་གྱི་ལྟ་བ་མིན།
༡༤༽ 《པོ་པོལ་ཝུ་》རུ་ཤིང་གི་མི་བརླགས་པ།
སྒྲུང་གི་དུས་ཚོད། འཇིག་རྟེན་བྱུང་བའི་ཐོག་མའི་སྒྲུང་གི་གདོད་མ།
ས་ཕྱོགས། དབུས་ཨ་མི་རི་ཁ། (མ་ཡ།)
[སྒྲུང་]ཀི་ཆེ་མ་ཡའི་གསུང་རབ་《པོ་པོལ་ཝུ་》རུ་ལྷས་མི་བསྐྲུན་པའི་ཐེངས་གཉིས་པ་བརྗོད། ཤིང་ལས་"ཤིང་གི་མི་"བརྐོས། འོན་ཀྱང་ཤིང་གི་མི་ལ་སེམས་མེད། སྨྲ་མི་ཤེས། ལྷ་ལ་བསྟོད་མི་ཤེས། གསོལ་བ་མི་ཤེས། ལྷ་རྣམས་ཁྲོས་ནས་རྩིའི་ཆར་པ་དང་ཆུ་བོ་བཏང་། དེ་བས་འཇིགས་སུ་རུང་བ་ནི། ཤིང་གི་མིའི་ཟངས་དང་ཕོར་པ། རྡོ་རིལ། ཁྱི་རྣམས་ཀྱང་བདག་པོ་ལ་ངོ་ལོག་བྱས། ལྷག་པའི་ཤིང་གི་མི་ནགས་ཁྲོད་དུ་བྲོས་ནས་སྤྲེའུར་གྱུར།
[དཔྱད་གཞི་]《པོ་པོལ་ཝུ་》ནི་དུས་རབས་ ༡༦ པར་ལ་ཊིན་གྱི་ཡི་གེས་བྲིས་པའི་ཀི་ཆེ་མ་ཡའི་འཇིག་རྟེན་བྱུང་ཚུལ་གྱི་སྙན་ངག་ཆེན་པོ་ཡིན། "ཡོ་བྱད་ཀྱིས་ངོ་ལོག་བྱས་པ་"དང་"སྤྲེའུར་གྱུར་པ་"ནི་དབུས་ཨ་མི་རི་ཁའི་སྒྲུང་གི་བརྗོད་གཞི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན། འདིའི་རྒྱབ་ཏུ་མ་ཡའི་མིའི་ལྟ་བ་ཡོད། "བླ་དང་སྐད་ཡོད་པ་ཁོ་ན་མི་ཆ་ཚང་ཡིན་"——ཤིང་གི་མི་ལ་དེ་གཉིས་ཁོ་ན་མེད།
ཞར་བྱུང་། དེང་རབས་ཀྱིས་བཟོས་པའི་"རྒྱ་མཚོའི་གླིང་ཆེན་བརླགས་པ་" (བཏོན་ཚེས་ཀྱི་གོ་རིམ་ལྟར།)
གཤམ་གྱི་གསུམ་ནི་གནའ་བོའི་སྒྲུང་གཏམ་མིན་པར་ ༡༩–༢༠ དུས་རབས་ཀྱི་དེང་རབས་བཟོ་བཅོས་ཡིན། ཀློག་སྐབས་"རང་གིས་བརྗོད་པའི་དུས་ཚོད་"(ཁོང་ཚོས་བརྗོད་པའི་གདོད་མ།)དང་"དངོས་སུ་བཏོན་པའི་དུས་ཚོད་"(༡༩–༢༠ དུས་རབས།)གཉིས་ཕྱེ་དགོས།
ལེ་མུ་རི་ཡ། (Lemuria)——རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱ་མཚོ།
[དཔྱད་གཞི་]༡༨༦༤ ལོར་དབྱིན་ཇིའི་སྲོག་ཆགས་རིག་པ་མཁས་པ་སི་ཀླེ་ཊར་(Philip Sclater)གྱིས་སྤྲེའུ་མ་ད་གྷ་སི་ཀར་དང་རྒྱ་གར་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་ཆད་པའི་ཁྱབ་ཚུལ་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་པར། རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱ་མཚོར་སྔོན་ཆད་ས་ཆེན་ཞིག་ཡོད་པའི་སྲོག་ཆགས་ཁྱབ་ཚུལ་རིག་པའི་དཔྱད་གཞི་བཏོན། འདི་ནི་ཐོག་མར་ཚན་རིག་གི་དཔྱད་གཞི་ཚད་ལྡན་ཞིག་ཡིན་(རྗེས་སུ་གླིང་འགྱུར་རིག་པས་ཚབ་བྱས།)། ༡༨༨༨ ལོར་བྷ་ལ་ཝཊ་སྐི་(Helena Blavatsky)ཡིས་《གསང་བའི་བསྟན་བཅོས།》རུ་གསང་སྔགས་ཅན་དུ་བསྒྱུར་ནས་"ལོ་འབུམ་ཕྲག་མང་པོའི་སྔོན་དུ་བྱིངས་པའི་རྩ་བའི་མི་རིགས་ཀྱི་གླིང་ཆེན་"དུ་བཟོས། མིང་གཅིག་ལ་ངོ་བོ་གཉིས། ཚན་རིག་གི་དཔྱད་གཞི་དང་གསང་སྔགས་ཀྱི་བརྗོད་གཞི་ཡིན།
ཀུ་མ་རི་ཀན་ཌམ། (Kumari Kandam)——རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱ་མཚོ།
[དཔྱད་གཞི་]དུས་རབས་ ༡༩ པའི་མཇུག་ཏུ་ཏ་མིལ་གྱི་སླར་གསོའི་ལས་འགུལ་གྱིས་བཏོན། རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱ་མཚོར་སྔོན་ཆད་ཏ་མིལ་ཤེས་རིག་གི་ཕ་ཡུལ་"ཀུ་མ་རི་ཀན་ཌམ་"ཡོད་པར་བརྗོད། ལོ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོའི་སྔོན་དུ་བྱིངས་ཞེས་བརྗོད། འདི་ནི་ཏ་མིལ་མི་རིགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་རིག་གཞུང་སླར་གསོའི་བརྗོད་གཞི་ཡིན། ཏ་མིལ་ཤེས་རིག་གི་གནའ་བོ་དང་ཁྱད་འཕགས་བསྒྲགས་པར་བྱེད། ས་ཁམས་རིག་པའི་དཔང་རྟགས་གང་ཡང་མེད།
མུའི་གླིང་ཆེན། (Mu)——ཞི་བདེ་རྒྱ་མཚོ།
[དཔྱད་གཞི་]༡༩༢༦ ལོར་དབྱིན་ཇིའི་མི་ཆར་ཆི་ཝརཌ་(James Churchward)ཀྱིས་《བརླགས་པའི་མུའི་གླིང་ཆེན།》པར་དུ་བསྐྲུན། རང་གིས་"ན་གལ་གྱི་རྡོ་བྱང་"བཀྲལ་བར་ཁས་ལེན་ནས། ཞི་བདེ་རྒྱ་མཚོར་སྔོན་ཆད་"མུ་"ཞེས་པའི་གླིང་ཆེན་ཞིག་ཡོད་པར་བརྗོད། ཧ་ལམ་ལོ་ ༡༢༠༠༠ ཡི་སྔོན་དུ་བྱིངས་ཞེས་བརྗོད། འདི་ནི་མངོན་ཤེས་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་"བཀྲལ་བ་"ཡིན། གནའ་རྫས་རིག་པའི་རྒྱབ་བརྟེན་གང་ཡང་མེད། འོན་ཀྱང་མང་ཚོགས་ཀྱི་དཔེ་དེབ་བརྒྱུད་ནས་མི་རབས་འགའི་གདོད་མའི་བསམ་བློ་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་བཟོས།
མཇུག་བསྡུ།
མེ་སོ་པོ་ཊ་མི་ཡ་ནས་རྒྱ་གར། རྒྱ་ནག་ནས་གྲིག་དང་ཨི་ཇིབཊི། དེ་ནས་དབུས་ཨ་མི་རི་ཁའི་བར་དུ། ཆུ་བོ་ནི་ཤེས་རིག་ཐམས་ཅད་དང་མཉམ་དུ་ཡོད་པའི་བརྗོད་གཞི་ཞིག་ཡིན། ལྷས་མིའི་"འུར་སྒྲོག་""ཉམས་ཉེས་"ཡང་ན་"སེམས་མེད་"ལ་བརྟེན་ནས་ཆུ་བོ་བཏང་། དྲང་པོའམ་མཁས་པས་གྲུ་བཟོས་ནས་ཐར། བྱས་ཆུ་བརྟག །མཆོད་པ་ཕུལ། མི་སླར་གསར་དུ་བསྐྲུན། འོན་ཀྱང་ཞིབ་ཕྲ་གཉིས་མི་འདྲ། སུ་མེར་གྱིས་"འུར་སྒྲོག་"ཞེས། ཧི་བྲི་བའི་བརྗོད་གཞིས་"ཁྲིམས་འགལ་གྱི་ཉེས་པ་"ཞེས། མ་ཡས་"སེམས་མེད་པའི་བརྩི་མེད་"ཞེས། རྒྱ་ནག་གི་ཡུས་ནི་ཆུ་བོ་ཁོ་ན་ཆུ་འདུལ་དང་རྒྱལ་རབས་བཙུགས་པའི་གཞི་རྟེན་གྱི་སྒྲུང་དུ་བསྒྱུར། ཆུ་བོའི་བརྗོད་གཞིའི་ཁྱབ་ཆེ་བ་དེ་ཤེས་རིག་སོ་སོའི་ཆུ་བོ་དངོས་ཀྱི་དྲན་པ་སྒྲུང་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནམ། ཡང་ན་བརྗོད་གཞི་ཤེས་རིག་གཞན་དུ་དར་བ་ཡིན་ནམ། འདི་ཁོ་ན་སྒྲུང་དཔྱད་བསྡུར་རིག་པའི་ཡིད་དབང་འཕྲོག་པའི་ཆ་ཤས་ཡིན།
ཁུངས་གཙོ་བོ།
- སུ་མེར་གྱི་རྒྱལ་རབས། https://en.wikipedia.org/wiki/Sumerian_King_List
- ཟེཔ་ཏེ་པི། https://en.wikipedia.org/wiki/Zep_Tepi
- གནམ་གྱི་བ་ལང་གི་གལེགས་བམ། https://en.wikipedia.org/wiki/Book_of_the_Heavenly_Cow
- ཨེ་རི་དུའི་འཇིག་རྟེན་བྱུང་ཚུལ། https://en.wikipedia.org/wiki/Eridu_Genesis
- མཚྱ། https://en.wikipedia.org/wiki/Matsya
- ནུས་ཝ། https://en.wikipedia.org/wiki/N%C3%BCwa
- ནོ་ཨའི་གྲུ། https://en.wikipedia.org/wiki/Noah%27s_Ark
- ཡུ་ཆེན་པོ། https://en.wikipedia.org/wiki/Yu_the_Great
- དེའུ་ཀ་ལི་ཡོན། https://en.wikipedia.org/wiki/Deucalion
- ཏྲི་པུ་ར། https://en.wikipedia.org/wiki/Tripura_(mythology)
- ཉི་མ་ལྔ། https://en.wikipedia.org/wiki/Five_Suns
- པོ་པོལ་ཝུ། https://en.wikipedia.org/wiki/Popol_Vuh
- ལེ་མུ་རི་ཡ། https://en.wikipedia.org/wiki/Lemuria
- མུའི་གླིང་ཆེན། https://en.wikipedia.org/wiki/Mu_(mythical_lost_continent)